Reseñas
|
|
Uxío Novoneya. Revisitado / Xosé Lois García Xerais
«[Xosé Lois García] non aculta, senón que publicita, a relación de amizade que o uniu ao poeta courelao. E talvez sexa ese o elemnto que contribúe a singularizar esta entrega publicada ao abeiro dunha colección titulada Estudos literarios que, ademais de presentar textos acaídos ao anterior epígrafe, engade tamén outros ben valiosos de corte biográfico e interpretativo.» «un libro que integra un abondoso corpus fotográfico e documental e no que salienta tanto unha áxil e suxestiva estrutura que non responde canónicamente a unha biografía, nin a un estudo literario nin tampouso a un libro de memorias en estrito senso, aínda que presente trazos de todos eles» «[O autor] descobre e redescobre un Novoneyra que desenvolveu un papel relavante máis alá do literario [...], como son o seu posicionamento como firme defensor da lingua galega ou o labor protagonizado como crítico de arte, recitador -ou 'dicidor' como el gustaba de afirmar-, gravador e impulsor de numerosos proxectos culturais.»
Visto en: La Voz de Galicia | Ramón Nicolás
|
|
|
Oda a unha estrela / Pablo Neruda (Textos) e Elena Odriozola (Ilustracións) [Trad. de Xosé Ballesteros] Kalandraka
«No poemario de 1954 Odas elementales [de] Pablo Neruda [...] atopábase “Oda a unha estrela”, o poema que agora elixe Kalandraka editora para editar un fermoso álbum ilustrado que acompaña aos xa editados pola mesma casa, Discurso do oso e Historia da resurrección do papagaio,dos tamén escritores latinoamericanos Julio Cortázar e Eduardo Galeano.» «A fascinación inicial pola luz da estrela,que o leva a cometer o que el considera un acto de amor extraordinario, convértese entón en malestar,conduce a ese protagonista, identificado como o propio autor polos que ven nesta composición unha alegoría na que a estrela representa a poesía metafísica da primeira época de Neruda e os acontecementos posteriores as voltas ao proxecto anterior do poeta realista, a desfacerse da estrela abandonándoa nun río sen que iso produza a perda da poesía.» «o sentimento de cada verso, as imaxes que forman, non pasaron inadvertidos para Odriozola que acada un paralelismo tan exacto entre texto e ilustración que mesmo os lectores e lectoras menos familiarizados coa poesía e a linguaxe literaria poderán facer un primeiro achegamento con éxito cara a un dos grandes da literatura universal.»
Visto en: Faro da Cultura | Paula Fernández
|
|
|
Xente de orde. O consentimento cara ao franquismo en Galicia / Ana Cabana Iglesia 3C3 Editores
«Este libro trata de como a sociedade galega conviviu co franquismo tras 1939 e a instauración da ditadura que gobernou España até o 20 de novembro de 1975.» «A autora amósanos ao longo do libro como o réxime vai construíndo o consenso ao seu redor, non sendo necesario, como si fixeron outros réximes fascistas europeos, construír unha comunidade nacional. A lexitimidade de orixe, como teñen sinalado varios estudosos, que proviña do trunfo militar estivo en vixencia até o período do “desarrollismo” dos anos sesenta. Aínda así, temos que ter en conta que o franquismo non podía durar 35 anos se non contase co apoio dunha parte importante da sociedade, e este non pode vir só da coerción» «Traballos como este [...] destrúen esta falacia, despexando cientificamente o camiño para que outras investigacións aporten máis luz sobre estes anos escuros da nosa historia e, tamén, do noso presente.»
Visto en: Lg3 | Gustavo Hervella
|
|
|
Jan estivo alí / Xosé A. Neira Cruz (Textos) e David Soler (Ilustracións) Galaxia
«Arte cun fermoso libro ilustrado que indaga no segredo que agocha un cadro: o retrato do matrimonio Arnolfini, obra do pintor flamengo Jan van Eyck. Certamente, o achegamento da pintura a un público de partida novo ten dado xa excelentes froitos en volumes que comparten o esmero posto na edición.» «Baixo ese pouso de didactismo, no mellor sentido do termo, Jan estivo alí proponnos o reto de acompañar o protagonista na lembranza dos detalles que arrodearon a creación do cadro. Teima na súa presenza naquel máxico momento inmortalizado na pintura e canda el descubriremos que non mentía e que cómpre reparar nos detalles, por mínimos que sexan, nomeadamente na clave que reside nese espello case máxico do fondo da estancia, como se salienta na cuberta do volume.» «A intriga, conducida por un narrador que non abandona a focalización no neno, lévanos da man grazas a recursos como a reiteración da frase escollida como título, e o texto vaise enchendo de ampliacións consonte avanza.»
Visto en: Protexta | Isabel Soto
«Jan estivo alí, a medio camiño entre a arte e a literatura e que vai achegando cada un dos pequenos misterios que agocha eta obra mestra de Jan van Eyck» «O autor novela no texto como o pequeno Jan vai falando do cadro e buscando a súa presenza nel, unha pescuda que aproveita para contar como se chegou a cada un dos outros detalles, desde o can do primeiro plano ata a laranxa á que o neno lle chantou os dentes sen pelala» «Este libro permite achegarse con detalle a esta obra clásica de Jan Van Eyck, pero tamén a outros cadros do pintor xa que o ilustrador deste volume de capa dura, David Soler, inspirouse nos mesmos e aparecen recollidas nas páxinas finais desta fermosa e rechamante obra que sigue mantendo vivo o misterio arredor do matrimonio Arnolfini»
Visto en: La Voz de Galicia (13-03-2010) | Manuel Rodríguez
|
|
|
O ano do xardineiro / Karel Čapek [Trad. de Fernando de Castro García] Rinoceronte
«Este libro é moito máis ca un detallado manual de xardinaría e pódese ler como unha reflexión sobre a condición humana e a súa relación co espazo e o tempo, simbolizadas no trascorrer cíclico do xardín. Nas variadas manías dos xardineiros podemos descubrir, dun xeito case accidental, toda a gama de mesquindades que afectan aos seres humanos, guiados por un humor aparentemente inocente e sen malicia.» «O tradutor, Fernando de Castro García, consegue un texto en galego profundamente arraigado na propia tradición da lingua popular e literaria, aproveitando e poñendo en valor o rico caudal léxico e terminolóxico que posúe o galego no campo da agricultura, manexando sabiamente o léxico patrimonial –unha corrente ininterrompida desde que o ser humano se asentou nestes extremos da Europa comezando a implacábel tarefa de humanización e culturización do territorio– as frases feitas e a paremioloxía, ao tempo que o enriquece ao utilizar moi adecuadamente termos cultos para denominar as especies foráneas ou aludir ás técnicas importadas. » «Unha obra profunda que é, ao mesmo tempo, áxil e capaz de prender no lector, con faíscas de humor sabiamente administradas, o sorriso cómplice de quen sabe de que lle están falando»
Visto en: Lg3 | Anxos García Fortes
«En O ano do xardineiro Karel Capek,cóntanos, en 144 páxinas e mes a mes, as instruccións, os traballos, os coidados, desvelos, preocupacións,perigos, experiencias, ledicias, enfados (co tempo,con Deus,cos amigos...),de todos aqueles que se dedican a cultivar un xardín;émáis,conta como lle nace a un a paixón pola xardinería.» «O libro resulta deste xeito non só un manual para achegarnos a esa arte senón que é un canto de amor á natureza: “un xardineiro non é unha persoa que cultiva flores, senón que é un home que cultiva a terra”, adozado cun fino, agudo e crítico sentido do humor» «Un precioso traballo cheo de arrecendo pois nel florecen mil nomes de plantas e herbas.Un libro panteísta que nos ensina a mirar por onde imos pisando e que nos recorda que “temos que ter paciencia coa vida, pois é eterna”.»
Visto en: Faro da Cultura | Dorinda Castro Soliño
|
|
|
Pan con xamón / Charles Bukowsky [Trad. de Eva Almazán] Faktoría K
«É un gozo toparse con Bukowski. Pan con xamón, engancha. Tiran de nós os diálogos impenitentes, ganchos directos, e gáñanos esa ollada cinematográfica, que nos mete na malleira, na xogada, na borracheira, nos furunchos do lombo ou nas palabras da redacción na aula.» «Unha fortuna o bo labor da tradutora, recreadora do mundo de Henry Hank Chinaski, Eva Almazán. Pan con xamón é ese libro que entusiasma, obrigado nunha boa campaña para achegar a lectura á mocidade ou aos bares, porén non está nas listaxes de moitos institutos. Un bo libro que ten todo o que pode caracterizar á narrativa xuvenil» «Bukowski sen moral, non inmoral, a-moral nun mundo “cheo de ira”, no que “non só se fixera ruín a xente grande: tamén os nenos e os animais”.»
Visto en: Faro da Cultura | Marga Romero
|
|
|
Delimvois / Rubén Ruibal Xerais
«Ruibal aposta polo ronsel futurista marcado por aquel proxecto (frustrado?) de anovamento do panorama temático e formal que supuña Estigma, texto do cal é coautor xunto a Jacobo Paz e Vanesa Sotelo, e que fora estreado polo CDG (2008) cando aínda gozaba da dirección de Cristina Domínguez.» «[...] tirando dunha idea de Jacobo Paz que Ruibal escribe este Delimvois, estreado pola compañía portuguesa Teatro da Oficina en coprodución co CDG. O texto de Paz, Estado Único (Casahamlet, 2008) recorre pola súa vez a un clásico da literatura rusa e da ciencia-ficción: Nós, de Yevgueni Zamiatin (1921), considerada como unha das primeiras distopías (ou utopía en negativo) da historia da literatura universal.» «Con Delimvois a temática (non tanto a estética) ciberpunk, xunto coa distopía que lle é tan propia, ábrese paso no teatro escrito en lingua galega e permítenos facer unha reflexión acerca da función da ciencia-ficción na sociedade da que nace.»
Visto en: Protexta | Roi Vidal Ponte
|
|
|
Cadernos Ramón Piñeiro (XIV) Centro Ramón Piñeiro
«[...] un volume que considero esencial para o bo coñecemento da escrita novoneyrana en toda a súa extensión.» «O libro, de carácter marcadamente misceláneo, reúne grande cantidade de textos de diverso xorne, principiando cun introito evocador en forme de "Alalá" asinado pola viúva do poeta, Elba Rey.» «O conxunto [...] ofrece un mostrario moi completo de materiais que, de seguro, han sorprender moi gratamente tanto aos fieis seguidores da poesía do courelao como aos estudosos da súa obra, pois para uns e para outros esta "Celebración de Uxío Novoneyra (1930-1999)" será unha escusa perfecta para afondar na celmosa alvariza creativa dun artista incomparable a quen este ano rendemos merecida homenaxe.»
Visto en: Nordesía (Nº 612) | Armando Requeixo
|
|
|
Acusación / Xiana Arias Rego Galaxia
«O libro preséntanos, a xeito de retallos –textos breves, espidos, tallantes e case sempre fragmentarios–, situacións cotiás observadas desde ángulos ás veces insólitos e incómodos.» «A brevidade, a contención retórica e a incorporación de fórmulas oralizantes marcan un ritmo de lectura áxil e, no entanto, enganosamente simple.» «[Acusación] transita por algúns dos camiños máis interesantes que a autora principiara en Ortigas. Tamén neste caso o eixe de rotación é a propia vida, os “días deseñados polo incendio” cuxas marcas están deliberadamente á vista. A escritura concíbese como unha maneira de comprender a vida, como unha interrogación, ou acaso como o xogo de quen repite para si: “non queda en min nin pouso de inocencia”»
Visto en: A Nosa Terra | María Xesús Nogueira
«Dalgunha maneira hai textos que se edifican por acumulación ou, máis ben, por dispersión de materiais preexistentes. Dalgunha maneira esta Acusación de Xiana Arias Rego [...] opera así: ao principio proponnos un sistema codificado de símbolos pretéritos, despois vai dispersando a súa alma quebradiza ou, máis ben, vai dispondo os fragmentos nela depositados ou fagocitados para elaborar o urdime esencial da súa pluma.» «Como persoa condenada ao brutal decorrer das augas do tempo da vida, a poeta séntese violentada por estar suxeita a ese devir sen paraxe, esa viaxe que parece que non ten termo e que fai que un ser pareza que transcende os trazos diferenciais dun eu para ser en todo momento outra.» «[...] un desconcerto crecente perante os feitos da vida, a senrazón dos crepúsculos, a acusación da nai cara a unha filla, a perda do perdón, a desorientación, o abatimento, mais tamén unha raiba furiosa contra moitas cousas: contra o deseño do mundo, contra o debuxo que a sociedade establece, contra o lenzo imposto aos nosos ollos»
Visto en: Faro da Cultura | Román Raña
«De entre as moitas maneiras de afrontar o problema da identidade, recolle Xiana Arias certos fíos trabados nesa poesía escrita por mulleres que durante as dúas últimas décadas leva acudindo a Xohana Torres como referencia primeira. Mais o modo en que se inscribe o seu proxecto poético incorpora unha serie de relacións cos nós principais desta tradición (a casa, a cidade, a infancia, o espello) que só pode resolverse na dúbida e na sospeita, xa que o movemento implica unha mirada cara á pantalla fantasmagórica do real» «É esta unha escrita de marcas, marcas como sinais dos acontecementos (desastres), pero tamén do non sucedido e do abxecto. Así, enúncianse insistentemente ao longo do poemario preguntas sucesivas —onde está aquilo que non pode nomearse e que nos constitúe?— do mesmo xeito que o percorren insectos, animais domésticos e salvaxes, a presenza da enfermidade.» «[...] un indicio do territorio onde respira Arias: pura potencia.»
Visto en: Protexta | María López Suárez
|
|
|
O paraíso das sombras / Cesáreo Sánchez Iglesias Biblos
«En O paraíso das sombras, a súa obra máis recente, Cesáreo Sánchez Iglesias compón, utilizando a prosa poética, un cadro de todo aquilo que afecta ao ser, como ente individual e parte dunha grei, grazas á recorrencia do tres. Esta cifra, altamente simbólica, marca a estrutura do libro (tres liñas forman cada parágrafo, tres textos reúnense baixo un ordinal romano) e a súa temática ternaria: a infancia do eu, a historia do pobo e a crónica da Terra de Maside.» «o verdadeiro leitmotiv do poemario está explícito nun dos primeiros textos: “o poema /buscaba a abolición do silencio”, protexer do esquezo a “herdanza que fixo suco e teceu” tantos soños, tantas horas, tantas palabras.» «Un ton de saudade paira sempre sobre os poemas que falan da terra de orixe e fai aflorar no eu a identidade tribal pois sabe que “camiño en soidade ao fin de alcanzar os que fun sendo e aínda están”.»
Visto en: A Nosa Terra | Teresa Seara
|
|
|
|
